Νύχτα απογοήτευσης για τον Τραμπ: Αμήχανος και απομονωμένος στον Λευκό Οίκο
Σε ένα σκηνικό διάχυτης αμηχανίας και βαθιάς απογοήτευσης μετατράπηκε η εκλογική βραδιά στην Ουάσιγκτον για το στρατόπεδο των Ρεπουμπλικάνων. Η επικράτηση του Δημοκρατικού Κόμματος και στα δύο νομοθετικά σώματα του Κογκρέσου, προκάλεσε άμεσους τριγμούς στο περιβάλλον του Ντόναλντ Τραμπ, πυροδοτώντας έναν πρώτο γύρο εσωτερικών αντεγκλήσεων για το ποιοι ευθύνονται για την πολιτική συντριβή.
Έρημη αίθουσα και παγωμένη ατμόσφαιρα στον Λευκό Οίκο
Ενώ μέλη της κυβέρνησης, κομματικοί αναλυτές και στελέχη του MAGA είχαν συγκεντρωθεί στην Ανατολική Αίθουσα του Λευκού Οίκου για να παρακολουθήσουν τη ροή των αποτελεσμάτων, ο Αμερικανός πρόεδρος προτίμησε να απομονωθεί στην ιδιωτική του κατοικία, δύο ορόφους ψηλότερα. Δίπλα του βρίσκονταν μόνο η προσωπάρχης του, Σούζι Γουάιλς, και η έμπιστη σύμβουλός του, Νάταλι Χαρπ, ενώ η Μελάνια Τραμπ απουσίαζε από την εκδήλωση.
Καθώς οι προβολείς άρχισαν να καταγράφουν τη σαρωτική επικράτηση των αντιπάλων τους, η συγκέντρωση διαλύθηκε αθόρυβα. Υπουργοί και επιτελείς αποχώρησαν σταδιακά —ανάμεσά τους και ο επικεφαλής της αμερικανικής διπλωματίας, Μάρκο Ρούμπιο. Πριν καν σημάνει 22:00, με τη διαφαινόμενη απώλεια της Βουλής των Αντιπροσώπων, η αίθουσα είχε σχεδόν αδειάσει. Πολλοί από τους παρευρισκόμενους κατέφυγαν σε γειτονικά μπαρ της πρωτεύουσας, αφήνοντας πίσω τους ανέγγιχτους τους μπουφέδες της δεξίωσης.
Σιωπή στην κατοικία και «εκρήξεις» στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης
Σύμφωνα με πηγές από το κυβερνητικό περιβάλλον, το κλίμα στην προεδρική πτέρυγα χαρακτηριζόταν «εξαιρετικά σκοτεινό». Ο Ντόναλντ Τραμπ παρακολουθούσε τη ροή των ειδήσεων στο Fox News χωρίς να αρθρώνει λέξη, μεταφέροντας ωστόσο τη δυσφορία του στην πλατφόρμα Truth Social.
Στις δημόσιες παρεμβάσεις του κατηγόρησε ευθέως το ίδιο το Fox News για μεροληψία που στοίχισε στους Ρεπουμπλικανούς, ενώ έστρεψε τα βέλη του και κατά του κυβερνήτη του Τέξας, Γκρεγκ Άμποτ, αποκαλώντας τον «RINO» (Ρεπουμπλικανό μόνο κατ’ όνομα) λόγω της μετακίνησής του προς το πολιτικό κέντρο. Η επίθεση αυτή προκάλεσε έκπληξη, δεδομένου ότι μόλις λίγες ώρες νωρίτερα τον εξυμνούσε δημόσια. Ταυτόχρονα, ο πρόεδρος επιχείρησε να αποσείσει τις ευθύνες, υπενθυμίζοντας ότι το όνομά του δεν βρισκόταν στα ψηφοδέλτια, παρόλο που σε όλη την προεκλογική περίοδο καλούσε τη βάση του να ψηφίσει σαν να κρινόταν η δική του παραμονή.
Στο στόχαστρο Ρούμπιο και Χέγκσεθ – Το βαρύ κόστος του πολέμου
Πίσω από τις κλειστές πόρτες, ο καταλογισμός ευθυνών επικεντρώθηκε άμεσα σε δύο κορυφαία μέλη του υπουργικού συμβουλίου: τον υπουργό Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο και τον υπουργό Άμυνας Πιτ Χέγκσεθ.
Μάρκο Ρούμπιο.
Πιτ Χέγκσεθ.
Κυβερνητικά στελέχη και μεγάλοι δωρητές του κόμματος θεωρούν ότι η στρατιωτική εμπλοκή με το Ιράν υπήρξε καθοριστικός παράγοντας αποδοκιμασίας.
Η επιβάρυνση του κρατικού προϋπολογισμού με τουλάχιστον 47 δισεκατομμύρια δολάρια και η άνοδος της τιμής των καυσίμων στα 4,15 δολάρια ανά γαλόνι προκάλεσαν κύμα δυσαρέσκειας στους πολίτες, με τις μετρήσεις να δείχνουν ευρεία αντίθεση στη σύγκρουση. Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, αρκετοί εκτιμούν ότι ο Ρούμπιο βρίσκεται σε ιδιαίτερα δυσμενή θέση, ενώ ήδη κυκλοφορούν φήμες ότι ο νυν πρέσβης των ΗΠΑ στην Ινδία, Σέρχιο Γκορ, ενδέχεται να προταθεί ως διάδοχός του στο Στέιτ Ντιπάρτμεντ, με το βλέμμα σε μια πιθανή υποψηφιότητα του Ρούμπιο για τις προεδρικές του 2028.
Η ισχυρή θέση της Σούζι Γουάιλς και οι φόβοι της επόμενης ημέρας
Έντονος προβληματισμός επικρατεί και για τη στρατηγική που ακολούθησε η προσωπάρχης Σούζι Γουάιλς. Παρότι το επιτελείο της εμφανιζόταν βέβαιο για άνετη επικράτηση μέχρι την τελευταία στιγμή, η πραγματικότητα των καλπών διέψευσε κάθε πρόβλεψη. Παρ’ όλα αυτά, η απομάκρυνσή της δεν θεωρείται απλή υπόθεση. Ως κεντρικός μοχλός του μηχανισμού, ελέγχει κρίσιμες κομματικές επιτροπές και έχει τοποθετήσει δικούς της ανθρώπους σε θέσεις-κλειδιά.
Την ίδια στιγμή, η ανασφάλεια στους διαδρόμους του Κογκρέσου και της Εθνικής Επιτροπής των Ρεπουμπλικανών είναι διάχυτη, με κοινοβουλευτικούς συμβούλους να εκφράζουν ανοιχτά τον φόβο ότι θα χάσουν τις θέσεις τους. Το κατά πόσο το πολιτικό κόστος θα επιρριφθεί στους εκλογικούς αναλυτές της προεκλογικής καμπάνιας ή στις επιλογές της εξωτερικής πολιτικής μένει να φανεί, αν και στη δεύτερη περίπτωση η τελική ευθύνη αγγίζει αναπόφευκτα τον ίδιο τον ένοικο του Λευκού Οίκου.
Το προσωπικό στοίχημα που κατέληξε σε μπούμερανγκ
Κατά τη διάρκεια της προεκλογικής περιόδου, ο Ντόναλντ Τραμπ επέμεινε να προσωποποιήσει την εκλογική μάχη. Zήτησε τουλάχιστον 47 φορές από τους Αμερικανούς να προσέλθουν στις κάλπες ψηφίζοντας σαν να βρισκόταν ο ίδιος στο ψηφοδέλτιο. Αυτή η προσπάθεια μετατροπής των ενδιάμεσων εκλογών σε δημοψήφισμα για την πολιτική του κυριαρχία εξελίχθηκε τελικά σε βαρύ πολιτικό πλήγμα. Οι πολίτες ανταποκρίθηκαν στο κάλεσμά του, επιλέγοντας ωστόσο να στείλουν ένα σαφές μήνυμα αποδοκιμασίας προς τον ένοικο του Λευκού Οίκου.
Η ευρεία επικράτηση των Δημοκρατικών αποτυπώνει την ξεκάθαρη φθορά της προεδρικής επιρροής. Έπειτα από μία δεκαετία έντονης κυριαρχίας στην αμερικανική πολιτική σκηνή, ο Τραμπ έρχεται αντιμέτωπος με τη σοβαρότερη αμφισβήτηση της διαδρομής του. Όπως παρατηρούν οι New York Times, επιλέγοντας ο ίδιος να ταυτίσει το αποτέλεσμα με το πρόσωπό του και τις κυβερνητικές του επιλογές, επωμίζεται αναπόφευκτα και το μεγαλύτερο μέρος του πολιτικού κόστους.
Ακρίβεια, πολεμικό μέτωπο και ρωγμές στη βάση των ψηφοφόρων
Παρά τον ανασχεδιασμό των εκλογικών περιφερειών, ο οποίος περιόριζε τις πιθανότητες θεαματικών ανατροπών στους κοινοβουλευτικούς συσχετισμούς, η κάλπη κατέγραψε σαφή υποχώρηση της ρεπουμπλικανικής δυναμικής.
Η λαϊκή δυσαρέσκεια τροφοδοτήθηκε από ένα πλέγμα πιεστικών παραγόντων:
– Το διαρκώς αυξανόμενο κόστος διαβίωσης και ο πληθωρισμός
– Το άλμα στις τιμές των καυσίμων
– Η παρατεταμένη πολεμική σύγκρουση με το Ιράν
– Οι καταγγελίες για αθέμιτα οικονομικά οφέλη προσώπων του στενού προεδρικού περιβάλλοντος
Ιδιαίτερη πολιτική σημασία έχει το γεγονός ότι διαρρήχθηκε η σχέση του προέδρου με μέρος της παραδοσιακής εκλογικής του βάσης. Πολίτες που τον είχαν στηρίξει σε προηγούμενες αναμετρήσεις επέλεξαν αυτή τη φορά είτε να μετακινηθούν προς τους Δημοκρατικούς είτε να απόσχουν πλήρως, στερώντας κρίσιμες ψήφους από το κόμμα.
Η γραμμή άμυνας του Τραμπ και οι ηχηρές ήττες στα παραδοσιακά «κάστρα»
Αμέσως μετά την ήττα, ο Αμερικανός πρόεδρος επιχείρησε να αποσυνδέσει το αποτέλεσμα από τη δική του απήχηση, αποδίδοντας την αποτυχία στην περιορισμένη κινητοποίηση των Ρεπουμπλικανών:
«Δεν ήμουν στο ψηφοδέλτιο και, ακριβώς επειδή δεν ήμουν, δεν καταφέραμε να συσπειρώσουμε αρκετούς ψηφοφόρους», υποστήριξε σε δηλώσεις του στους New York Times.
Ωστόσο, η πραγματικότητα της προεκλογικής εκστρατείας αναδεικνύει μια διαφορετική εικόνα. Ο Τραμπ είχε αναλάβει κεντρικό ρόλο στη στρατηγική, επιβάλλοντας πρόσωπα της επιλογής του και καθορίζοντας την ατζέντα. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελούν οι εκλογικές αποτυχίες υποψηφίων που έφεραν το δικό του προσωπικό χρίσμα, όπως του Κεν Πάξτον στο Τέξας και της Ντάρλιν Γκράχαμ στη Νότια Καρολίνα, απώλειες ιδιαίτερου συμβολισμού, καθώς σημειώθηκαν σε ιστορικά προπύργια των Ρεπουμπλικανών.
Παράλληλα, η σκληρή γραμμή στο μεταναστευτικό, η δασμολογική πολιτική που επέτεινε την ακρίβεια και η απόφαση για τη στρατιωτική εμπλοκή στο Ιράν φαίνεται πως προκάλεσαν ρήγματα ακόμη και στο εσωτερικό των συντηρητικών ψηφοφόρων.
Το μέλλον του κινήματος MAGA και τα ιστορικά προηγούμενα
Παρά τον ενθουσιασμό στις τάξεις των Δημοκρατικών, αναλυτές επισημαίνουν ότι είναι πρόωρο να προεξοφληθεί η οριστική πολιτική περιθωριοποίηση του Τραμπ. Ο Αμερικανός πρόεδρος διαθέτει ακόμη δύο χρόνια στον Λευκό Οίκο, διατηρεί εκτεταμένες προεδρικές εξουσίες, ενώ το Ρεπουμπλικανικό Κόμμα παραμένει σε μεγάλο βαθμό δομημένο γύρω από τις δικές του ιδεολογικές κατευθύνσεις.
Η Λιν Βάβρεκ, καθηγήτρια Πολιτικής Επιστήμης στο UCLA, εκτιμά ότι το εκλογικό αποτέλεσμα δεν σηματοδοτεί απαραίτητα την κατάρρευση του συνασπισμού MAGA, αλλά αντανακλά κυρίως την κάμψη της προσωπικής δημοφιλίας του ηγέτη του. Το βασικό ζητούμενο πλέον είναι αν η ήττα αυτή θα κλονίσει τη συνοχή του κινήματος και τον απόλυτο έλεγχο που ασκεί ο πρόεδρος στο κόμμα.
Στο αντίπαλο στρατόπεδο, η νίκη των Δημοκρατικών ανοίγει πρόωρα τη συζήτηση για τη στρατηγική ενόψει των προεδρικών εκλογών του 2028. Όπως παρατηρεί ο πρώην δήμαρχος του Σικάγου, Ραμ Εμάνουελ, η σταδιακή απομάκρυνση μετριοπαθών ψηφοφόρων και στελεχών που δεν ταυτίζονται με το κίνημα MAGA δημιουργεί νέα δυναμική.
Η ιστορία των αμερικανικών εκλογών δείχνει ότι μια βαριά ενδιάμεση ήττα δεν προδικάζει το τέλος. Πρόεδροι όπως ο Μπιλ Κλίντον και ο Μπαράκ Ομπάμα υπέστησαν παρόμοιες συντριβές, αλλά κατόρθωσαν να ανακάμψουν θεαματικά.
Το μόνο βέβαιο είναι ότι ο Ντόναλντ Τραμπ εισέρχεται σε ένα πολύ πιο απαιτητικό και ευάλωτο στάδιο της θητείας του, όπου η πολιτική του παντοδυναμία παύει πλέον να θεωρείται δεδομένη.
Πηγές: Dailymail, New York Post
Ads
