Τεχνητή Νοημοσύνη: Έκθεση του ΟΗΕ προειδοποιεί για καταστροφικούς κινδύνους
Οι 40 κορυφαίοι επιστήμονες που κρούουν τον κώδωνα του κινδύνου για την ανεξέλεγκτη ανάπτυξη της ΤΝ
Ηαλματώδης εξέλιξη των συστημάτων Τεχνητής Νοημοσύνης (ΤΝ) φέρνει την ανθρωπότητα μπροστά σε μια πρωτόγνωρη αντίφαση, καθώς τα τεράστια αναπτυξιακά οφέλη συνυπάρχουν με εξαιρετικά σοβαρές απειλές. Στο συμπέρασμα αυτό καταλήγει η πρώτη προκαταρκτική παγκόσμια αποτίμηση μιας 40μελούς ανεξάρτητης επιστημονικής επιτροπής των Ηνωμένων Εθνών. Τα μέλη της συγκεκριμένης ομάδας, τα οποία προέρχονται από κάθε γωνιά του πλανήτη και έχουν τριετή θητεία, λειτουργούν αυτόνομα από κρατικές δομές, ιδρύματα ή επιχειρηματικούς κολοσσούς.
Τα ευρήματα της έκθεσης πρόκειται να τεθούν επισήμως υπόψη των κρατικών αντιπροσωπειών κατά την έναρξη του Παγκόσμιου Διαλόγου του ΟΗΕ για τη Διακυβέρνηση της Τεχνητής Νοημοσύνης, που θα διεξαχθεί στις 6-7 Ιουλίου στη Γενεύη, ενώ μια πιο ολοκληρωμένη μελέτη αναμένεται να δημοσιευθεί το επόμενο έτος.
Ένα από τα πλέον ανησυχητικά σημεία της έρευνας, οι λεπτομέρειες της οποίας ήρθαν στο φως μέσω του πρακτορείου Reuters, εστιάζει στην αδυναμία των θεσμικών οργάνων να παρακολουθήσουν τις εξελίξεις. Οι δυνατότητες της τεχνολογίας τρέχουν με ρυθμούς πολύ ταχύτερους από την επιστημονική κατανόηση και τη ρυθμιστική ικανότητα των κυβερνήσεων. Οι διαμορφωτές πολιτικής στερούνται των αναγκαίων επιστημονικών δεδομένων για να θεσπίσουν κανόνες, τη στιγμή που οι διαθέσιμες μέθοδοι ελέγχου για τα εξαιρετικά προηγμένα, αυτόνομα συστήματα παραμένουν ελάχιστες.
Στο ίδιο μήκος κύματος, ο συμπρόεδρος της επιτροπής, Γιούσουα Μπένζιο, υπογράμμισε ότι πυκνώνουν οι ενδείξεις για παραπλανητική συμπεριφορά από την πλευρά των μηχανών. Όπως προειδοποίησε, η επιστημονική κοινότητα δεν είναι σε θέση να εγγυηθεί ότι η Τεχνητή Νοημοσύνη δεν θα επιφέρει βιβλικές καταστροφές, είτε εξαιτίας αυτόνομης δράσης των συστημάτων είτε μέσω της χρήσης τους από κακόβουλους παράγοντες.
Παρά την παραδοχή ότι οι θετικές προοπτικές είναι μνημειώδεις, οι ειδικοί επισημαίνουν ότι η μαζική και ανεξέλεγκτη διάχυση της τεχνολογίας εγκυμονεί κινδύνους που αγγίζουν τα κοινωνικά, οικονομικά και περιβαλλοντικά συστήματα. Μεταξύ αυτών καταγράφονται:
Οι αρνητικές επιπτώσεις στην πνευματική υγεία των χρηστών.
Η πιθανή μετατροπή της τεχνολογίας σε όπλο μαζικής καταστροφής.
Η κατακόρυφη αύξηση της κυκλοφορίας υλικού σεξουαλικής κακοποίησης ανηλίκων που παράγεται από ψηφιακά μοντέλα.
Η έξαρση περιστατικών σεξουαλικής βίας μέσω της χρήσης τεχνολογίας deepfake.
Επιπλέον, η Τεχνητή Νοημοσύνη απειλεί τον πυρήνα των δημοκρατικών διαδικασιών. Καθώς διευκολύνει την αυτοματοποιημένη παραγωγή και τη στοχευμένη διασπορά χειραγωγικού περιεχομένου, προκαλεί μια σταδιακή διάβρωση της ακεραιότητας των πληροφοριών, γεγονός που κλονίζει την κοινωνική συνοχή και την εμπιστοσύνη των πολιτών στους θεσμούς.
Η έκθεση αναδεικνύει επίσης έντονες ανισότητες σε παγκόσμιο επίπεδο. Αν και σε εβδομαδιαία βάση περισσότεροι από ένα δισεκατομμύριο άνθρωποι αλληλεπιδρούν με βασικές μορφές ΤΝ, η ενσωμάτωσή της στις αναπτυσσόμενες χώρες παρουσιάζει σημαντική υστέρηση. Η συγκέντρωση της ισχύος βρίσκεται σε ελάχιστα χέρια, με τις ΗΠΑ να ελέγχουν το 75% της υπολογιστικής δύναμης των 500 κορυφαίων υπερυπολογιστών παγκοσμίως και την Κίνα να ακολουθεί με ποσοστό 15%.
Την ίδια στιγμή, ο ψηφιακός αποκλεισμός αντανακλάται και στη γλώσσα. Από τις 7.000 γλώσσες που μιλιούνται στον πλανήτη, τα υπάρχοντα μοντέλα έχουν εκπαιδευτεί μόνο σε ένα ελάχιστο κλάσμα αυτών. Το αποτέλεσμα είναι οι εφαρμογές αυτόματης μετάφρασης σε λιγότερο διαδεδομένες γλώσσες να βρίθουν σοβαρών σφαλμάτων, τα οποία εγκυμονούν κινδύνους ακόμη και για ιατρικές διαγνώσεις ή θεραπευτικές αποφάσεις.
Το πρόβλημα επιτείνεται από το γεγονός ότι η συντριπτική πλειονότητα των κρατών, συμπεριλαμβανομένων και αρκετών ισχυρών οικονομιών, στερείται της απαραίτητης τεχνικής εμπειρογνωμοσύνης προκειμένου να αξιολογήσει την επικινδυνότητα των νέων μοντέλων ή να συμμετάσχει ισότιμα στη χάραξη μιας παγκόσμιας στρατηγικής διακυβέρνησης.
Ads
