Ο «φαντομάς» της αρχαιοκαπηλίας που λεηλάτησε την Ελλάδα – Η απίστευτη ιστορία του ανθρώπου που εξαφάνιζε ανεκτίμητους θησαυρούς

Η Ελλάδα δεν έχασε μόνο πολέμους, καταστροφές και λεηλασίες στα χρόνια της ιστορίας της. Έχασε και αμέτρητους αρχαιολογικούς θησαυρούς από τα χέρια ανθρώπων που έδρασαν στο σκοτάδι, εκμεταλλευόμενοι την αδυναμία φύλαξης μνημείων και αρχαιολογικών χώρων. Ανάμεσα σε αυτούς ξεχωρίζει μια μορφή που ακόμη και σήμερα προκαλεί δέος στους ερευνητές της αρχαιοκαπηλίας: ο Γερμανός αρχαιολόγος Στέφαν Γκέρικε, ο άνθρωπος που χαρακτηρίστηκε ως ο μεγαλύτερος αρχαιοκάπηλος που έδρασε ποτέ στη σύγχρονη Ελλάδα.  

Ο Γκέρικε γνώριζε άριστα την ελληνική γλώσσα και διέθετε βαθιά γνώση της αρχαιολογίας, γεγονός που του επέτρεπε να εντοπίζει πολύτιμα αντικείμενα και να οργανώνει μεθοδικά τις κινήσεις του. Η δράση του ξεκίνησε στις αρχές της δεκαετίας του 1960 και επεκτάθηκε σε ολόκληρη τη χώρα, με στόχο μοναστήρια, εκκλησίες, μουσεία και αρχαιολογικούς χώρους.  

Οι ελληνικές αρχές τον συνέλαβαν πολλές φορές, όμως κατάφερνε σχεδόν πάντα να διαφεύγει ή να επιστρέφει στη δράση του. Σύμφωνα με ιστορικές καταγραφές, συνελήφθη πέντε φορές, ενώ το πραγματικό μέγεθος των αρχαιοτήτων που κατάφερε να εξαγάγει παράνομα στο εξωτερικό δεν έγινε ποτέ γνωστό.  

Ο Στέφαν Γκέρικε (δεξιά) δίπλα σε αρχαιότητες που κατασχέθηκαν από τις ελληνικές αρχές. Η δράση του θεωρείται μία από τις μεγαλύτερες υποθέσεις αρχαιοκαπηλίας στη σύγχρονη ελληνική ιστορία

Η υπόθεσή του αποτελεί μέχρι σήμερα μια από τις πιο σκοτεινές σελίδες της προστασίας της πολιτιστικής κληρονομιάς στην Ελλάδα. Πολλά από τα αντικείμενα που αφαιρέθηκαν από τη χώρα κατέληξαν σε ιδιωτικές συλλογές του εξωτερικού και αρκετά δεν εντοπίστηκαν ποτέ.  

Η ιστορία του Στέφαν Γκέρικε θυμίζει κινηματογραφικό σενάριο. Για δεκαετίες κινούνταν σαν «φάντασμα», εκμεταλλευόμενος τις γνώσεις του και τα κενά της εποχής στην προστασία των αρχαιοτήτων. Η δράση του λειτούργησε ως καμπανάκι για την ενίσχυση των μηχανισμών προστασίας της πολιτιστικής κληρονομιάς και για τη δημιουργία πιο αυστηρού πλαισίου απέναντι στην αρχαιοκαπηλία.  

Σήμερα, η μάχη κατά της αρχαιοκαπηλίας συνεχίζεται. Οι ελληνικές αρχές, σε συνεργασία με διεθνείς οργανισμούς και μουσεία, διεκδικούν την επιστροφή κλεμμένων αρχαιοτήτων, υπενθυμίζοντας ότι κάθε αρχαίο αντικείμενο δεν είναι απλώς ένα έργο τέχνης, αλλά ένα κομμάτι της ιστορικής μνήμης του ελληνικού λαού.

ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΗ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ
  • Π. Σόμπολος (2017), Οι αστέρες του εγκληματικού πανθέου όπως τους έζησα, Αθήνα: εκδ. Πατάκη
  • Ο μεγαλύτερος αρχαιοκάπηλος που έδρασε ποτέ στην σύγχρονη Ελλάδα. Ο Γερμανός που είχε συλληφθεί πάνω από τέσσερις φορές, αλλά δραπέτευσε, άλλαζε ταυτότητα και συνέχιζε την δράση του, mixanitouxronou.gr, διαθέσιμο εδώ
  • Στέφαν Γκέρικε: Η ιστορία του μεγαλύτερου αρχαιοκάπηλου, ellinondiktyo.blogspot.com, διαθέσιμο εδώ
  • Ο «φαντομάς» αρχαιοκάπηλος και το έγκλημα στο Λαύριο, lifo.gr, εδώ



Ads