Πρωταθλήτρια η Αθήνα στην αναλογία ενοικίου προς τον καθαρό μισθό μεταξύ των πρωτευουσών της ΕΕ το 2025
Γράφει ο στατιστικολόγος και πολιτικός αναλυτής Νίκος Καρδούλας
Η Αθήνα ήταν πρωταθλήτρια στην αναλογία του μέσου μηνιαίου ενοικίου για ένα διαμέρισμα δύο υπνοδωματίων προς το μέσο μηνιαίο καθαρό μισθό μεταξύ των πρωτευουσών των χωρών της ΕΕ το 2025, όπου το μέσο ενοίκιο αντιστοιχούσε στο 130% του μέσου καθαρού μισθού.
Η Αθήνα παρουσίασε αύξηση 50% στο μέσο μηνιαίο ενοίκιο για ένα διαμέρισμα δύο υπνοδωματίων μεταξύ των ετών 2019 και 2025, που ήταν η πέμπτη μεγαλύτερη αύξηση μεταξύ των 27 πρωτευουσών της ΕΕ.
Σύμφωνα με την έρευνα του Ινστιτούτου Εργασίας της ΓΣΕΕ το Νοέμβριο του 2025 οι νέοι δυσκολεύονται να βρουν σπίτι για να νοικιάσουν και να το συντηρήσουν από τον μισθό τους, συζούν ή συγκατοικούν και θεωρούν δύσκολο ως ανέφικτο να κάνουν οικογένεια και παιδιά.
Σύμφωνα με έκθεση της Τράπεζας της Ελλάδας το Μάιο του 2026 το σπίτι στην Ελλάδα θα συνεχίσει να απομακρύνεται από το καθεστώς του αυτονόητου κοινωνικού αγαθού, παραμένοντας προνόμιο για λίγους, εάν δεν γίνουν οι απαραίτητες παρεμβάσεις.
Εισαγωγή
Στις 7/1/2026 η Eurostat δημοσίευσε πίνακα με το μέσο μηνιαίο ενοίκιο στις πρωτεύουσες των χωρών της ΕΕ ανά τύπο κατοικίας από το 2013 έως το 2025. Τα στοιχεία του πίνακα αφορούν το μέσο μηνιαίο ενοίκιο για κατοικημένες περιοχές υψηλής ποιότητας, για κτίρια που έχουν κατασκευαστεί ή ανακαινιστεί τα τελευταία 10 χρόνια, σε μεσαίο όροφο, με καλή και φωτεινή θέση και σε καλή συνοικία και έτσι οι τιμές των ενοικίων είναι υψηλότερες από το μέσο μηνιαίο ενοίκιο όλων των περιοχών των πρωτευουσών της ΕΕ.
Για την Ολλανδία παρέχονται στοιχεία για τη Χάγη, την οποία έχει ορίσει η ΕΕ ως διοικητική έδρα αντί για το Άμστερνταμ.
Στις 22/4/2026 ο Οργανισμός Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης (ΟΟΣΑ) δημοσίευσε ετήσια έκθεση η οποία παρέχει λεπτομέρειες για τις συνολικές κρατήσεις, που είναι οι φόροι και οι ασφαλιστικές εισφορές των εργαζομένων επί των μισθών, στις 38 χώρες μέλη του.
Σύγκριση του μέσου ενοικίου προς το μέσο καθαρό μηνιαίο μισθό για ένα διαμέρισμα δύο υπνοδωματίων το 2025.
Ο μέσος καθαρός μηνιαίος μισθός σε 12μηνη βάση για το 2025 υπολογίσθηκε από το μικτό μισθό που παρέχουν τόσο η Eurostat, όσο και ο ΟΟΣΑ, λαμβάνοντας υπόψη τις κρατήσεις (ασφαλιστικές εισφορές και φόροι) επί των μισθών που παρέχει ο ΟΟΣΑ. Στις πέντε χώρες της ΕΕ που δεν είναι μέλη του ΟΟΣΑ οι κρατήσεις επί των μισθών βρέθηκαν με αναζήτηση στο διαδίκτυο.
Η Ελλάδα είχε τον 4ο χαμηλότερο μέσο καθαρό μηνιαίο μισθό το 2025 σε σχέση με τις 27 χώρες της ΕΕ.
Στον παρακάτω πίνακα απεικονίζονται το μέσο μηνιαίο ενοίκιο για ένα διαμέρισμα δύο υπνοδωματίων το 2025, ο μέσος καθαρός μηνιαίος μισθός σε 12μηνη βάση και η αναλογία του μέσου ενοικίου προς το μέσο καθαρό μισθό, στις 27 πρωτεύουσες των χωρών της ΕΕ, από τον οποίο συμπεραίνεται:
– Η Αθήνα με μέσο μηνιαίο ενοίκιο 1.500 € και μέσο μηνιαίο καθαρό μισθό 1.180 € είχε την υψηλότερη αναλογία ενοικίου προς το μισθό (1,3) μεταξύ των 27 πρωτευουσών της ΕΕ, που σημαίνει ότι το μέσο ενοίκιο αντιστοιχούσε στο 130% του μέσου καθαρού μισθού και με απλά λόγια, ένας εργαζόμενος δεν μπορούσε να καλύψει μόνος του το ενοίκιο.
-Τις υψηλότερες αναλογίες ενοικίου προς το μισθό μετά την Αθήνα, είχαν η Βουδαπέστη (1,2), η Λισαβόνα και το Ζάγκρεμπ (και οι δύο 1,1) και η Μπρατισλάβα και η Πράγα (και οι δύο 1,0).
-Η πιο προσιτή και φθηνότερη πρωτεύουσα ήταν η Λευκωσία με αναλογία ενοικίου προς μισθό 0,4, που σημαίνει ότι το μέσο ενοίκιο αντιστοιχούσε στο 40% του μέσου καθαρού μισθού και ακολουθούσαν οι Βρυξέλλες, η Βιέννη, το Λουξεμβούργο και το Ελσίνκι (και οι τέσσερις 0,5).
-Σε τέσσερις πρωτεύουσες το μέσο μηνιαίο ενοίκιο ήταν υψηλότερο από το μέσο μηνιαίο καθαρό μισθό, σε δύο το ενοίκιο ήταν ίσο με το μισθό και στις υπόλοιπες 21 πρωτεύουσες το μηνιαίο ενοίκιο ήταν χαμηλότερο από τον μέσο μηνιαίο καθαρό μισθό.
Αυξήσεις ενοικίων μεταξύ του 2019 και του 2025 για ένα διαμέρισμα δύο υπνοδωματίων
Στον παρακάτω πίνακα απεικονίζονται το μέσο μηνιαίο ενοίκιο για ένα διαμέρισμα δύο υπνοδωματίων τα έτη 2019 και 2025 και η αντίστοιχη αύξηση του ενοικίου μεταξύ του 2019 και του 2025, στις 27 πρωτεύουσες των χωρών της ΕΕ, από τον οποίο συμπεραίνεται:
-Η Αθήνα με μέσο μηνιαίο ενοίκιο 1.000 € το 2019 και με μέσο μηνιαίο ενοίκιο 1.500 € το 2025 παρουσίασε αύξηση 50% μεταξύ 2019 και 2025 και ήταν η πέμπτη μεγαλύτερη αύξηση μεταξύ των 27 πρωτευουσών της ΕΕ.
– Τη μεγαλύτερη αύξηση ενοικίων είχε το Ζάγκρεμπ με αύξηση 63,2% και ακολουθούσαν η Βαρσοβία (54,8%), η Σόφια (52,5%), η Μπρατισλάβα (50,5%) και η Αθήνα (50,0%).
– Τη μικρότερη αύξηση ενοικίων είχε το Ελσίνκι με αύξηση 3,3% και ακολουθούσαν το Βουκουρέστι (10,7%), το Λουξεμβούργο (11,9%), το Παρίσι (13,6%) και η Λισαβόνα (16,7%).
Έρευνα του Ινστιτούτου Εργασίας της ΓΣΕΕ (ΙΝΕ ΓΣΕΕ) για τη στέγαση των νέων
Σύμφωνα με την έρευνα του ΙΝΕ ΓΣΕΕ (Νοέμβριος 2025) η έλλειψη προσιτής κατοικίας πλήττει πιο σκληρά τους νέους ανθρώπους και τους πληθυσμούς των πόλεων και οι νέοι δυσκολεύονται να βρουν σπίτι για να νοικιάσουν και να το συντηρήσουν από τον μισθό τους, συζούν ή συγκατοικούν και θεωρούν δύσκολο ως ανέφικτο να κάνουν οικογένεια και παιδιά.
Στην έρευνα αναφέρεται:
– Οι επτά στους δέκα νέους (68%) στην Ελλάδα στις ηλικίες 18 ως 34 ετών ζουν με τους γονείς τους ή βασίζονται στο οικογενειακό εισόδημα.
– Για τους κάτω των 25 ετών τα ποσοστά όσων εξαρτώνται από τους γονείς τους αγγίζουν το 85% και για τις ηλικίες 25-29 ξεπερνάνε το 71%, που είναι το τρίτο υψηλότερο ποσοστό στην ΕΕ.
– Μόλις το 20% των νέων εργαζόμενων ζουν μόνοι τους και μόλις το 30% συμβάλλει οικονομικά στο ενοίκιο και στα έξοδα στέγασης.
– Το 45% των νέων εξακολουθεί να ζει με την οικογένειά του, το ποσοστό για τους εργαζόμενους με μερική απασχόληση ανεβαίνει στο 65% και το 30% ζει με φίλο ή σύντροφο.
– Η μέση ηλικία αποχώρησης από το σπίτι των γονέων στην Ελλάδα είναι σχεδόν τα 31 χρόνια, όταν ο ευρωπαϊκός μέσος όρος είναι λίγο μετά τα 26.
Έκθεση της Τράπεζας της Ελλάδας (ΤτΕ) για τη στέγαση
Σύμφωνα με έκθεση της ΤτΕ (Μάιος 2026) η αύξηση των τιμών των κατοικιών και των ενοικίων συνέβαλαν τα τελευταία έτη στην όξυνση του στεγαστικού προβλήματος στην Ελλάδα και οι λόγοι είναι οι ξένες επενδύσεις, η εξάπλωση του Airbnb, η παγωμένη οικοδομή και οι δημογραφικές ανατροπές.
Στην έκθεση αναφέρεται:
– Η ραγδαία αύξηση των άμεσων ξένων επενδύσεων στα ακίνητα εκτοπίζει τους κατοίκους από τα αστικά κέντρα και η Ελλάδα μετατρέπεται σταδιακά σε πεδίο τοποθέτησης διεθνών κεφαλαίων, όπου το σπίτι χάνει την κοινωνική του διάσταση και αντιμετωπίζεται στυγνά ως χρηματιστηριακό κεφάλαιο.
-Ο τεράστιος όγκος ακινήτων που λείπει λόγω του Airbnb κρατά τα ενοίκια στα ύψη, ειδικά στα μητροπολιτικά κέντρα και τους δημοφιλείς τουριστικούς προορισμούς.
-Η προσφορά κατοικιών υστερεί δραματικά και η οικοδομική δραστηριότητα αδυνατεί να καλύψει το κενό, παραμένοντας καθηλωμένη σε επίπεδα πολύ χαμηλότερα από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο, ενώ ένα τεράστιο μέρος των κατοικιών παραμένει ερμητικά κλειστό και εκτός αγοράς.
– Παρά τη μείωση του πληθυσμού, η συνεχιζόμενη αστικοποίηση, σε συνδυασμό με την κατακόρυφη αύξηση των μονοπρόσωπων και των μονογονεϊκών νοικοκυριών, αυξάνει γεωμετρικά τον αριθμό των κατοικιών που απαιτούνται για στέγαση.
– Προτείνεται η ανάπτυξη νέων κατοικιών, η γενναία αναβάθμιση των παλαιών μέσω κινήτρων και κυρίως η άμεση αξιοποίηση των κενών ακινήτων. Χωρίς αυτές τις παρεμβάσεις, το σπίτι στην Ελλάδα θα συνεχίσει να απομακρύνεται από το καθεστώς του αυτονόητου κοινωνικού αγαθού, παραμένοντας προνόμιο για λίγους.
*Ο Νίκος Καρδούλας είναι Τοπογράφος Μηχανικός του Ε.Μ.Π., MSc στην Αγγλία, πρώην καθηγητής του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας, Στατιστικολόγος, Πολιτικός Αναλυτής, Συνταγματάρχης ε.α. και υποψήφιος βουλευτής της ΝΔ το 2023 στην Περιφερειακή Ενότητα Λάρισας
Ads
