Ρετρό: Πασχαλινό Σεργιάνι στο Παλαιομονάστηρο Τρικάλων – Άνοιξη 1960

Μια σπάνια και ιδιαίτερα πολύτιμη φωτογραφία από το Παλαιομονάστηρο (Μπελέτσι) Τρικάλων του 1960 μάς μεταφέρει σε στιγμές εθιμικής και συλλογικής μνήμης των ημερών του Πάσχα, με την υπογραφή του φίλου μας Βησσαρίωνα – Άρη Μπλαντζώνη, ο οποίος μας παραχώρησε αυτό το μοναδικό τεκμήριο.

Η φωτογραφία τραβήχτηκε τη Δεύτερη Ημέρα του Πάσχα, αμέσως μετά τη Θεία Λειτουργία. Σύμφωνα με το τοπικό έθιμο, οι γυναίκες του χωριού, φορώντας τις επίσημες παραδοσιακές τους φορεσιές, σχημάτιζαν πομπή κατά σειρά ηλικίας — το λεγόμενο σεργιάνι — και ξεκινούσαν τους χορούς μπροστά από την πάνω εκκλησία, δίπλα στο νεκροταφείο. Η επιλογή του χώρου δεν ήταν τυχαία: ήταν ένας συμβολισμός της ένωσης ζωής και θανάτου, της συνέχειας των γενεών.

Στη συνέχεια, η πομπή και οι χοροί μεταφέρονταν πίσω από τον λόφο του Προφήτη Ηλία, όπου τραβήχτηκε και η συγκεκριμένη φωτογραφία. Το στιγμιότυπο αποπνέει ζωντάνια, παράδοση και διαχρονικότητα, αναδεικνύοντας τις γυναίκες του χωριού σε ρόλο φορέων της πολιτιστικής ταυτότητας της περιοχής.

Ιδιαίτερη εντύπωση προκαλεί η ενδυμασία της κεντρικής μορφής της φωτογραφίας, με τη χαρακτηριστική μεταξωτή ποδιά, διακοσμημένη με υφαντές ταινίες και τα περίτεχνα “κουκουτσέλια”, δηλαδή κεντήματα σε σχήμα σπειροειδές (σπιράλ). Αυτός ο τύπος ποδιάς φορέθηκε κυρίως στα έξι χωριά του τέως Δήμου Γόμφων, νοτιοδυτικά των Τρικάλων: Πηγή, Παλαιομονάστηρο, Γόμφοι, Μουριά, Λυγαριά και Δροσερό.

Μέσα από τέτοιες εικόνες διασώζεται ένα πολύτιμο κομμάτι της τοπικής λαογραφίας, που αποτυπώνει όχι μόνο τα ήθη και έθιμα, αλλά και την περηφάνια των ανθρώπων για την πολιτιστική τους κληρονομιά.

Ads