Θετικά μηνύματα για το ελληνικό αμύγδαλο, θολό τοπίο η αγορά
Η φετινή συγκομιδή αμυγδάλου δίνει επιτέλους ορισμένα θετικά μηνύματα στους Ελληνες παραγωγούς, ύστερα από διαδοχικές καλλιεργητικές περιόδους κατά τις οποίες οι αποδόσεις δοκιμάστηκαν και το εισόδημα συμπιέστηκε.
Του Χάρη Μπερτίδη
Σε αρκετές από τις βασικές παραγωγικές ζώνες της χώρας, η εικόνα στα κτήματα είναι σαφώς βελτιωμένη και οι ποσότητες μεγαλύτερες. Αυτό, όμως, αποτελεί μόνο τη μία πλευρά της φετινής πραγματικότητας.
Η άλλη πλευρά βρίσκεται στην αγορά. Εκεί, η κατάσταση παραμένει ακόμη θολή, καθώς οι παραγωγοί περιμένουν να διαπιστώσουν σε ποια επίπεδα θα κινηθούν οι τιμές και αν η καλύτερη συγκομιδή θα μεταφραστεί τελικά σε πραγματικό εισόδημα. Το αυξημένο κόστος παραγωγής, η περιορισμένη μέχρι στιγμής εμπορική κινητικότητα, οι εισαγωγές και η αδύναμη διαπραγματευτική θέση μεμονωμένων παραγωγών δημιουργούν ένα περιβάλλον στο οποίο η αισιοδοξία για τη σοδειά συνοδεύεται από έντονη επιφυλακτικότητα.
Καλύτερα από πέρυσι
Η εικόνα που διαμορφώνεται σε επίπεδο χώρας είναι καλύτερη σε σχέση με την προηγούμενη καλλιεργητική περίοδο. Στις περιοχές όπου η παραγωγή ωριμάζει νωρίτερα, η συγκομιδή της φερανιάς έχει ήδη ολοκληρωθεί, ενώ οι εργασίες συνεχίζονται για τις πιο όψιμες ποικιλίες. Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν φέτος οι αυτογόνιμες ποικιλίες. Από τις πρώτες εκτιμήσεις των ανθρώπων της παραγωγής προκύπτει ότι σε αρκετές περιπτώσεις εμφανίζουν καλύτερη συμπεριφορά και υψηλότερες αποδόσεις. Αυτό έχει ιδιαίτερη σημασία για μία καλλιέργεια που τα τελευταία χρόνια έχει βρεθεί επανειλημμένα αντιμέτωπη με δύσκολες καιρικές συνθήκες. Οι ανοιξιάτικοι παγετοί μπορούν να αποδειχθούν καταστροφικοί για την αμυγδαλιά, ειδικά όταν συμπίπτουν με κρίσιμα στάδια της ανθοφορίας και της καρπόδεσης. Για τον λόγο αυτόν, η συμπεριφορά διαφορετικών ποικιλιών απέναντι στις μεταβολές του καιρού αποκτά πλέον ακόμη μεγαλύτερη βαρύτητα στις αποφάσεις των παραγωγών.
Παραγωγή και εισόδημα
Η αυξημένη παραγωγή αποτελεί ασφαλώς θετική εξέλιξη. Δεν αρκεί, όμως, από μόνη της για να εξασφαλίσει μία κερδοφόρα χρονιά. Ο τελικός λογαριασμός θα κριθεί από την τιμή στην οποία θα μπορέσει να διαθέσει ο παραγωγός το προϊόν του και από το κατά πόσο αυτή η τιμή θα καλύπτει τα έξοδα της καλλιέργειας, αφήνοντας παράλληλα ένα ικανοποιητικό εισόδημα. Ακριβώς σε αυτό το σημείο εντοπίζεται σήμερα η μεγαλύτερη αγωνία. Η εμπορική αγορά δεν έχει ακόμη ανοίξει πλήρως τα χαρτιά της. Οι αγοραστές φαίνεται να περιμένουν να ολοκληρωθεί μεγαλύτερο μέρος της συγκομιδής, ώστε να αποκτήσουν σαφέστερη εικόνα για τις διαθέσιμες ποσότητες και στη συνέχεια να διαμορφώσουν τη στάση τους. Για τον παραγωγό, ωστόσο, αυτή η αναμονή σημαίνει αβεβαιότητα. Τα έξοδα έχουν ήδη πραγματοποιηθεί και οι ανάγκες για ρευστότητα τρέχουν, ενώ η τελική αξία της παραγωγής παραμένει ακόμη άγνωστη.
Αδύναμος κρίκος
Ενα από τα βασικά προβλήματα του ελληνικού αμυγδάλου εξακολουθεί να είναι ο περιορισμένος βαθμός συλλογικής οργάνωσης. Οταν ο παραγωγός καλείται να διαπραγματευτεί μόνος του απέναντι στο εμπόριο, η θέση του είναι αναπόφευκτα πιο αδύναμη. Η απουσία ισχυρών συλλογικών σχημάτων σε μεγάλο μέρος του κλάδου περιορίζει τη δυνατότητα συντονισμένης εμπορίας, συγκέντρωσης μεγάλων ποσοτήτων και διαπραγμάτευσης καλύτερων όρων. Το αποτέλεσμα είναι οι τιμές που φτάνουν στον παραγωγό να κινούνται πολλές φορές κοντά στα όρια που επιτρέπουν απλώς τη συνέχιση της καλλιέργειας.
Στην εξίσωση προστίθεται και το ζήτημα του τρόπου πληρωμής. Εχουν καταγραφεί περιπτώσεις στις οποίες η διάθεση του προϊόντος πραγματοποιείται με επιταγές μεγάλης διάρκειας. Για έναν αγρότη που πρέπει να καλύψει άμεσα καύσιμα, εργατικά, γεωργικά εφόδια, ηλεκτρική ενέργεια, άρδευση και τις υπόλοιπες υποχρεώσεις της εκμετάλλευσης, η καθυστέρηση στην είσπραξη αποτελεί σημαντικό πρόβλημα. Ετσι, η συζήτηση δεν αφορά μόνο το ύψος της τιμής – αφορά και το πότε, αλλά και με ποιους όρους θα φτάσουν τα χρήματα στον παραγωγό.
Τύρναβος: Η καλή χρονιά δεν σβήνει τις ζημιές του παρελθόντος
Στον Τύρναβο, μία από τις σημαντικές αγροτικές περιοχές της Θεσσαλίας, η φετινή εικόνα είναι επίσης καλύτερη από προηγούμενες χρονιές. Ο παραγωγός αμυγδάλου καταγράφει σημαντικά αυξημένες αποδόσεις. Παρ’ όλα αυτά, η αισιοδοξία παραμένει συγκρατημένη. Ο λόγος είναι ότι μία καλή χρονιά δεν μπορεί να καλύψει αυτομάτως τις απώλειες που έχουν συσσωρευτεί τα προηγούμενα χρόνια. Η φετινή είναι ουσιαστικά η πρώτη περίοδος των τελευταίων ετών κατά την οποία παρατηρείται αισθητή βελτίωση των αποδόσεων. Η εξέλιξη είναι θετική, αλλά δεν αρκεί για να δημιουργήσει την αίσθηση ότι η καλλιέργεια έχει περάσει σε μια νέα περίοδο σταθερότητας. Το ερώτημα για αρκετούς παραγωγούς είναι πλέον βαθύτερο: αξίζει να συνεχίσουν να επενδύουν στην αμυγδαλιά ή πρέπει να εξετάσουν εναλλακτικές καλλιέργειες;
Ads
