Τσίμπημα κουνουπιού: Ο λόγος που οι ειδικοί λένε να μην το ξύνετε
Νέα έρευνα δείχνει ότι το ξύσιμο ενεργοποιεί μηχανισμούς του ανοσοποιητικού συστήματος που ενισχύουν τη φλεγμονή και παρατείνουν τον ερεθισμό, δημιουργώντας έναν φαύλο κύκλο φαγούρας και ξυσίματος.
Τι έδειξαν τα πειράματα
Ο δερματολόγος Daniel Kaplan και η ερευνητική του ομάδα από το Πανεπιστήμιο του Πίτσμπουργκ μελέτησαν την αλλεργική δερματίτιδα εξ επαφής, μια μορφή ερεθισμού που προκαλείται από ουσίες όπως το νικέλιο ή ο δηλητηριώδης κισσός.
Οι ερευνητές δημιούργησαν τεχνητά εξανθήματα σε πειραματόζωα και παρατήρησαν ότι όσα μπορούσαν να ξύσουν το ερεθισμένο σημείο εμφάνισαν εντονότερο πρήξιμο και μεγαλύτερη συγκέντρωση φλεγμονωδών κυττάρων. Αντίθετα, στα ζώα που δεν είχαν τη δυνατότητα να ξυστούν, η φλεγμονή ήταν αισθητά πιο ήπια.
Τα αποτελέσματα αυτά επιβεβαίωσαν ότι το ξύσιμο όχι μόνο δεν βοηθά στην επούλωση, αλλά μπορεί να παρατείνει τα συμπτώματα.
Γιατί αυξάνεται η φαγούρα
Σύμφωνα με τον Daniel Kaplan, ένα απλό τσίμπημα κουνουπιού συνήθως υποχωρεί μέσα σε λίγα λεπτά, εφόσον δεν το πειράξουμε. Αν όμως αρχίσουμε να το ξύνουμε, η ενόχληση μπορεί να διαρκέσει αρκετές ημέρες.
Η αιτία βρίσκεται στη λειτουργία των μαστοκυττάρων, κυττάρων του ανοσοποιητικού που απελευθερώνουν ισταμίνη, την ουσία που ευθύνεται για τη φαγούρα και τις αλλεργικές αντιδράσεις.
Όταν το δέρμα ξύνεται έντονα, ενεργοποιούνται και νευρικά κύτταρα που αντιλαμβάνονται τον πόνο. Αυτά εκκρίνουν μια ουσία που ονομάζεται “ουσία P”, η οποία διεγείρει ακόμη περισσότερο τα μαστοκύτταρα. Ως αποτέλεσμα, η φλεγμονή γίνεται πιο έντονη και η ανάγκη για ξύσιμο αυξάνεται.
Γιατί το ξύσιμο προσφέρει προσωρινή ανακούφιση
Παρότι επιδεινώνει τη φλεγμονή, το ξύσιμο δημιουργεί για λίγο αίσθηση ανακούφισης. Οι επιστήμονες εκτιμούν ότι αυτό αποτελεί εξελικτικό μηχανισμό, καθώς βοηθούσε παλαιότερα τα ζώα να απομακρύνουν παράσιτα, όπως ψύλλους ή ακάρεα.
Μάλιστα, στο πλαίσιο της έρευνας διαπιστώθηκε ότι η φλεγμονώδης αντίδραση που προκαλείται από το ξύσιμο μπορεί σε ορισμένες περιπτώσεις να συμβάλλει στην αντιμετώπιση ορισμένων βακτηρίων του δέρματος. Ωστόσο, οι ερευνητές τονίζουν ότι το πιθανό αυτό όφελος δεν αντισταθμίζει τις αρνητικές συνέπειες του συνεχούς ξυσίματος.
Όπως επισημαίνει ο Kaplan, το ξύσιμο εξακολουθεί να θεωρείται επιβλαβές και καλό είναι να αποφεύγεται, ακόμη κι αν αυτό δεν είναι πάντα εύκολο.
Πώς να ανακουφίσετε τη φαγούρα με ασφαλή τρόπο
Αντί να ξύνετε το ερεθισμένο σημείο, οι δερματολόγοι προτείνουν λύσεις που μειώνουν τη φαγούρα χωρίς να επιβαρύνουν το δέρμα. Ανάλογα με την αιτία του ερεθισμού, μπορεί να χρησιμοποιηθούν αντιισταμινικά φάρμακα, κρέμες με υδροκορτιζόνη, λοσιόν καλαμίνης ή λουτρά με κολλοειδή βρώμη.
Επιπλέον, προϊόντα που περιέχουν μενθόλη δημιουργούν αίσθηση δροσιάς, βοηθώντας προσωρινά στη μείωση της φαγούρας και στη διακοπή του κύκλου που οδηγεί σε συνεχές ξύσιμο και μεγαλύτερη φλεγμονή.
Ads
