Ηλεκτρονικές αποδείξεις: Πρόσθετος φόρος 22% για όσους δεν καλύψουν το απαιτούμενο όριο
Αντιμέτωποι με πρόσθετο φόρο 22% κινδυνεύουν να βρεθούν οι φορολογούμενοι που μέχρι το τέλος του 2026 δεν θα έχουν καλύψει με ηλεκτρονικές πληρωμές το απαιτούμενο ποσοστό του εισοδήματός τους.
Με βάση το ισχύον πλαίσιο, οι φορολογούμενοι θα πρέπει να έχουν πραγματοποιήσει δαπάνες για αγορές αγαθών και υπηρεσιών, μέσω καρτών, e-banking ή άλλων ηλεκτρονικών μέσων πληρωμής, ίσες τουλάχιστον με το 30% του ετήσιου πραγματικού εισοδήματός τους.
Το μέτρο αφορά περίπου 4,5 εκατομμύρια φορολογούμενους, μεταξύ των οποίων μισθωτούς, συνταξιούχους, ελεύθερους επαγγελματίες, αγρότες και όσους αποκτούν εισόδημα από ακίνητα.
Παράλληλα, η υποχρέωση των ηλεκτρονικών δαπανών παρατείνεται και για το 2027.
Πώς υπολογίζεται το «πέναλτι» 22%
Αν ο φορολογούμενος δεν καταφέρει να συγκεντρώσει το απαιτούμενο ποσό ηλεκτρονικών αποδείξεων, η διαφορά επιβαρύνεται με φόρο 22%.
Για παράδειγμα, φορολογούμενος με ετήσιο εισόδημα 20.000 ευρώ θα πρέπει να πραγματοποιήσει ηλεκτρονικές δαπάνες ύψους 6.000 ευρώ.
Εάν μέχρι το τέλος του έτους έχει συγκεντρώσει αποδείξεις αξίας 5.000 ευρώ, θα εμφανίζει έλλειμμα 1.000 ευρώ.
Στην περίπτωση αυτή ο πρόσθετος φόρος θα ανέλθει σε:
1.000 ευρώ × 22% = 220 ευρώ.
Το ανώτατο ποσό δαπανών που μπορεί να απαιτηθεί να καλυφθεί ηλεκτρονικά περιορίζεται στις 20.000 ευρώ.
Μεγαλύτερη προσοχή για τους ελεύθερους επαγγελματίες
Ιδιαίτερα προσεκτικοί θα πρέπει να είναι οι ελεύθεροι επαγγελματίες.
Το ελάχιστο τεκμαρτό εισόδημα και οι σχετικές προσαυξήσεις μπορούν να αυξήσουν αισθητά τη φορολογητέα βάση και, κατ’ επέκταση, το ποσό των ηλεκτρονικών συναλλαγών που πρέπει να πραγματοποιήσουν.
Έτσι, επαγγελματίες που υπολογίζουν τις απαιτούμενες αποδείξεις μόνο με βάση το πραγματικό τους εισόδημα ενδέχεται να διαπιστώσουν στο τέλος του έτους ότι εμφανίζουν σημαντικό έλλειμμα.
87,21 εκατ. ευρώ πρόσθετοι φόροι από έλλειμμα αποδείξεων
Το πρόβλημα δεν είναι θεωρητικό.
Σύμφωνα με στοιχεία της ΑΑΔΕ, το 2024 οι φορολογούμενοι που δεν κατάφεραν να καλύψουν το απαιτούμενο ποσό ηλεκτρονικών συναλλαγών επιβαρύνθηκαν συνολικά με 87,21 εκατ. ευρώ πρόσθετου φόρου.
Το αντίστοιχο ποσό το 2023 είχε ανέλθει σε 55,48 εκατ. ευρώ, γεγονός που σημαίνει ότι μέσα σε έναν χρόνο καταγράφηκε αύξηση σχεδόν 60%.
Κάθε χρόνο χιλιάδες φορολογούμενοι βλέπουν το εκκαθαριστικό τους να επιβαρύνεται εξαιτίας της αδυναμίας κάλυψης του συγκεκριμένου ορίου.
Ποιους αφορά η υποχρέωση
Το 30% των ηλεκτρονικών δαπανών πρέπει να καλύπτουν κάθε χρόνο:
- μισθωτοί και συνταξιούχοι,
- αυτοαπασχολούμενοι και ελεύθεροι επαγγελματίες,
- κατά κύριο επάγγελμα αγρότες,
- φορολογούμενοι με εισοδήματα από ενοίκια.
Οι δαπάνες αναγνωρίζονται εφόσον έχουν εξοφληθεί με πιστωτική, χρεωστική ή προπληρωμένη κάρτα, μέσω e-banking ή άλλου αποδεκτού ηλεκτρονικού μέσου πληρωμής.
Τα σχετικά ποσά προσυμπληρώνονται από την ΑΑΔΕ στη φορολογική δήλωση. Ωστόσο, ο φορολογούμενος μπορεί να προχωρήσει σε διορθώσεις εφόσον διαθέτει τα απαραίτητα παραστατικά.
Πότε το απαιτούμενο ποσοστό πέφτει στο 20%
Ειδική μεταχείριση προβλέπεται για φορολογούμενους που μέσα στο έτος έχουν καταβάλει μεγάλα ποσά για:
- φόρο εισοδήματος και ΕΝΦΙΑ,
- δόσεις στεγαστικών ή άλλων δανείων,
- ενοίκια.
Εφόσον οι συγκεκριμένες δαπάνες ξεπερνούν συνολικά το 60% του ετήσιου πραγματικού εισοδήματος, τότε το απαιτούμενο ποσοστό ηλεκτρονικών πληρωμών μειώνεται από το 30% στο 20%.
Για φορολογούμενους με κατασχεμένους τραπεζικούς λογαριασμούς, το ανώτατο απαιτούμενο ποσό ηλεκτρονικών δαπανών περιορίζεται στις 5.000 ευρώ.
Τι ισχύει για τα ζευγάρια
Οι ηλεκτρονικές δαπάνες υπολογίζονται ξεχωριστά για κάθε σύζυγο ή μέρος συμφώνου συμβίωσης.
Ωστόσο, όταν υποβάλλεται κοινή φορολογική δήλωση, τυχόν πλεόνασμα αποδείξεων του ενός συζύγου μπορεί να μεταφερθεί στον άλλο για να καλυφθεί πιθανό έλλειμμα.
Ποιες δαπάνες «μετρούν»
Στο απαιτούμενο όριο περιλαμβάνονται μεταξύ άλλων δαπάνες για:
- τρόφιμα, ποτά, ένδυση και υπόδηση,
- είδη οικιακής χρήσης και καθαριότητας,
- ηλεκτρικές και ηλεκτρονικές συσκευές,
- έπιπλα και άλλα διαρκή αγαθά,
- επισκευές και τεχνικές υπηρεσίες,
- λογαριασμούς κοινής ωφέλειας και κοινόχρηστα,
- δίδακτρα,
- ιατρικές επισκέψεις και εξετάσεις,
- νοσήλια και ασφάλιστρα.
Απαραίτητη προϋπόθεση είναι η πληρωμή να έχει πραγματοποιηθεί ηλεκτρονικά.
Ποιες δαπάνες εξαιρούνται
Δεν υπολογίζονται για την κάλυψη του 30% οι πληρωμές που αφορούν, μεταξύ άλλων:
- ενοίκια,
- δάνεια,
- φόρους και τέλη προς το Δημόσιο,
- αγορές ακινήτων,
- αγορές αυτοκινήτων, σκαφών ή αεροσκαφών,
- αποταμιευτικά και επενδυτικά προϊόντα.
Ποιοι απαλλάσσονται
Από την υποχρέωση συγκέντρωσης ηλεκτρονικών αποδείξεων εξαιρούνται συγκεκριμένες κατηγορίες φορολογουμένων.
Μεταξύ αυτών είναι όσοι έχουν συμπληρώσει το 70ό έτος της ηλικίας τους, όσοι κατοικούν μόνιμα σε χωριά έως 500 κατοίκους ή σε μικρά νησιά έως 3.100 κατοίκους που δεν θεωρούνται τουριστικοί προορισμοί, καθώς και όσοι υπηρετούν τη στρατιωτική τους θητεία.
Για τους υπόλοιπους, ο έλεγχος των ηλεκτρονικών δαπανών πριν από το τέλος του έτους μπορεί να αποδειχθεί κρίσιμος, καθώς ακόμη και σχετικά μικρό έλλειμμα μεταφράζεται αυτομάτως σε πρόσθετη φορολογική επιβάρυνση.
Ads
