Το μεγάλο μυστήριο με τα λείψανα του Αγίου Αχιλλίου – Γιατί χρειάστηκαν 15 χρόνια για να επιστρέψουν στη Λάρισα
Γράφει ο Βαγγέλης Ρηγόπουλος / [email protected] / Φωτοθήκη Λάρισας
Εμείς εδώ στη Λάρισα είμαστε σίγουροι. Έχουμε τον Άγιό μας. Από το 1981, όταν υποδεχθήκαμε τα λείψανα του Αγίου Αχιλλίου, με λαμπρότητα. Το θέμα με τα οστά του Σαμουήλ δε μας αγγίζει άμεσα. Είναι γνωστό ότι πολιορκούσε τη Λάρισα επί πέντε χρόνια και το 985-986 την κατέλαβε, τη λεηλάτησε και άρπαξε τα λείψανα του Αγίου. Όπως πήρε ετσιθελικά και την όμορφη κόρη Έλλα. Το χρονικό της εύρεσης των λειψάνων από τον καθηγητή του Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης Νικόλαο Μουτσόπουλο το κατέγραψε η «Ε», με πρώτο δημοσίευμα στις 20 Σεπτεμβρίου 1966, το οποίο ανακοίνωνε τη μεγάλη ανακάλυψη: «Συμφώνως προς δημοσιευθείσας πληροφορίας εκ Θεσσαλονίκης, κατά τας διενεργουμένας εις την νησίδα Αχίλ της λίμνης Μικράς Πρέσπας, ανασκαφάς, ανευρέθησαν εις το «Διακονικόν» του ναού της Βασιλικής του Αγίου Αχιλλείου, το λείψανα του πολιούχου της Λαρίσης, τα οποία ο τσάρος των Βουλγάρων Σαμουήλ είχε μεταφέρει από την θεσσαλικήν πρωτεύουσαν, την οποίαν κατέλαβε προσκαίρως το 983, εις Πρίλαπον, ένθα η έδρα του βασιλείου του.
Ευτυχής ευρέτης είναι ο αρχηγός της επιστημονικής αποστολής που διενεργεί τας εν λόγω ανασκαφάς, καθηγητής του Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης κ. Νικόλαος Μουτσόπουλος, μετά των συνεργατών του επιμελητών της έδρας Αρχιτεκτονικής Μορφολογίας και Ρυθμολογίας κ. Μ. Βαφειάδη αρχαιολόγου, Ι. Φαφούτη αρχιτέκτονος και Η. Κρητικού φοιτητού. […] Η ανεύρεσις των λειψάνων του πολιούχου μας, διά την οποίαν δεν εγένοντο περισσότεραι ανακοινώσεις, αποτελεί μέγα εθνοθρησκευτικόν γεγονός, ενέχει δε εξαιρετικήν σημασίαν διά την πόλιν της Λαρίσης και της περιοχής, η οποία, ως γνωστόν, ανεζήτει τα λείψανα του Αγίου Αχιλλείου εις την Βουλγαρίαν (ένθα διερεύνησεν ειδικώς το θέμα, ο Σεβασμιότατος Κίτρους κ. Βαρνάβας) εις την Γιουγκοσλαβίαν και αλλαχού…». Μόλις επιβεβαιώθηκε ότι βρέθηκαν τα λείψανα του Αγίου Αχιλλίου, ο Σύνδεσμος Γραμμάτων και Τεχνών Θεσσαλίας, μέσω του πρόεδρου του Βάσου Καλογιάννη έστειλε τηλεγράφημα στον καθηγητή Νικ. Μουτσόπουλο, τον οποίο τον παρακαλούσε «…γνωρίσατε τρόπον παραλαβής, ανακομιδής σκηνώματος, που ανεζητούσατε χρόνια».
Την ίδια ημέρα [1] ο Μητροπολίτης Λαρίσης Ιάκωβος, ο οποίος βρισκόταν στην Αθήνα για τις εργασίες της Ιεράς Συνόδου, έστειλε τηλεγράφημα στον καθηγητή Μουτσόπουλο, με το οποίο τον ευχαριστούσε, καταλήγοντας πως: «Διατελούντες εν αγωνία αναμένομεν παρ’ υμών πληροφορίας εγκύρους εν προκειμένω και σχετικάς οδηγίας, ίνα και ημείς αφιχθώμεν αυτόθι διά τα καθ’ ημάς». Παραλλήλως, για να αποδειχθεί το μέτρο του μέγιστου ενδιαφέροντος και της προσδοκίας του, ο Μητροπολίτης επικοινώνησε με τον βοηθό επίσκοπο Ταλαντίου Θεσσαλονίκης Στέφανο, παρακαλώντας τον να μάθει περισσότερα και να τον πληροφορήσει για την ταυτοποίηση των λειψάνων του Αγίου. Οι εξελίξεις είναι καθημερινές πλέον. Την επόμενη ημέρα, 21 Σεπτεμβρίου [2], με βάση το τηλεγράφημα που είχε λάβει, επικοινώνησε τηλεφωνικά ο καθηγητής Ν. Μουτσόπουλος με τον πρωτοσύγκελο της Μητρόπολης Λαρίσης Ιάκωβο. Επιβεβαίωσε την αλήθεια των δημοσιευμάτων και ανακοίνωσε ότι θα περάσει από τη Λάρισα στις 27 ή 28 Σεπτεμβρίου 1966, θα συναντηθεί με τον Μητροπολίτη και θα συνεννοηθούν για τη μετακομιδή του λειψάνου, την όλη διαδικασία και τον χρόνο που θα γίνει αυτό.
Μετά από αυτό ο Μητροπολίτης Ιάκωβος έδωσε εντολή από την Αθήνα να ανακοινωθεί διά του Τύπου, στο πλήρωμα της Εκκλησίας, το γεγονός της ανεύρεσης των λειψάνων. Ακόμη, ο Μητροπολίτης Φλωρίνης, μετά από αίτημα του Μητροπολίτη Λαρίσης, δήλωσε ότι παρέχει, εν λευκώ, κάθε διευκόλυνση ενεργειών για την ανακομιδή των λειψάνων, επειδή αυτά βρέθηκαν σε περιοχή υπαγόμενη στη δικαιοδοσία της Μητρόπολης Φλωρίνης. Στις 27 Σεπτεμβρίου [3] πέρασε από τη Λάρισα ο καθηγητής Νικ. Μουτσόπουλος, ο οποίος ενημέρωσε τον Μητροπολίτη για τα της ανεύρεσης των λειψάνων. Στις επίμονες ερωτήσεις του Μητροπολίτη ο καθηγητής τον διαβεβαίωσε κατηγορηματικά ότι «εκ των ερευνών, των πειστηρίων, των εθνοθρησκευτικών και επιστημονικών ιστορικών δεδομένων, προκύπτει το ακλόνητον συμπέρασμα ότι το σκήνωμα ανήκει εις τον Άγιον Αχίλλειον της Λαρίσης». Ο καθηγητής επρόκειτο να συναντήσει στην Αθήνα τον Πατριάρχη Ιεροσολύμων και θα παρελάμβανε και τον Μητροπολίτη Λαρίσης Ιάκωβο και μαζί με τον καθηγητή Ξογγόπουλο, θα επέστρεφαν, για να προσκυνήσει ο Μητροπολίτης τα λείψανα. Γυρίζοντας στη Λάρισα ο Μητροπολίτης Ιάκωβος είχε ανακοινώσει ότι θα συγκαλούσε σύσκεψη για εκλογή επιτροπής, η οποία θα παραλάβει επίσημα τα άγια λείψανα. Παράλληλα, θα διοργανώνονταν λαμπρές εκδηλώσεις στη Λάρισα.
Ο Μητροπολίτης ανακοίνωσε, επίσης, ότι ήδη παραγγέλθηκε δρύινη λάρνακα, εντός της οποίας θα τοποθετούνταν τα λείψανα, η οποία θα επενδύονταν με αργυρόχρυσες παραστάσεις, με βάση σχέδιο του καθηγητή Μουτσόπουλου. Η ανακομιδή προβλεπόταν να γίνει εντός του Οκτωβρίου του 1966, παρουσία των Μητροπολιτών της Θεσσαλίας, εκπροσώπων του κράτους και των τοπικών αρχών. Η συνέχεια, όμως, δεν ήταν αυτή. Για μια σειρά λόγων, τα λείψανα του Αγίου Αχιλλίου μετακινήθηκαν σε άλλα σημεία στη Βόρεια Ελλάδα, παρακρατήθηκαν για καιρό σε μοναστήρι και μετά από σειρά γεγονότων έγινε εφικτή η μεταφορά τους στη Λάρισα στις 14 Μαΐου 1981. Από τον Ιερό Ναό Αγίου Δημητρίου Θεσσαλονίκης, όπου φιλοξενούνταν προσωρινά, με στρατιωτικό ελικόπτερο έφθασαν στη Λάρισα.
Ads
